Lesbrief afval

Opdracht 7

Woensdag 28 mei, 2014

Directeur voorlichtingsorganisatie Milieu Centraal

Vera Dalm
Rokin 65
1012 KK Amsterdam

Geachte mevrouw Dalm,

Wij, Aimée en Paulien zijn leerlingen van het Vechtstede College te Weesp, schrijven u naar aanleiding van uw artikel in NRC handelsblad van 7 maart 2014. Momenteel zitten wij in 4 VWO en voor school moeten wij een onderzoek uitvoeren over het scheiden van afval.

Wij streven naar een goed en gezond milieu waarin alles in balans is, en dat begint bij jezelf. In uw artikel heeft u geschreven dat het apart inzamelen van afval resultaat geeft. De conclusie in uw artikel is, dat de meest effectieve scheiding is het voorkomen van plastic afval. Echter vinden wij dat dit idee niet haalbaar is omdat plastic onderdeel is geworden van onze maatschappij. Je kunt de productie van plastic afval wel verminderen, maar voorkomen zal je het nooit.

Bij ons in de wijk scheiden de meeste mensen hun afval. Dit afval is bijvoorbeeld gft, papier, glas en plastic. Wij zijn van mening dat dit veel beter kan worden. Er wordt namelijk nog steeds afval gescheiden, wat niet op de goede plek terecht komt. Het lijkt ons handig als iedereen een voorlichting krijgt over hoe je afval het beste kunt scheiden. Wat wij een erg goed punt vinden in uw artikel, is dat het huis-aan-huis ophaalsysteem beter werkt dan zelf je afval weg moeten brengen. Dit komt omdat mensen vergeten dat het belangrijk is of hebben kortweg geen tijd hiervoor. Ook is het belangrijk dat wanneer de burgers het afval hebben gescheiden, het goed wordt gerecycled.

Wij hopen dat wij u goede tips hebben gegeven en wij horen graag een reactie van u, zodat wij ons onderzoek goed kunnen afronden.

Bij voorbaat dank.

Met vriendelijke groeten,

Paulien Lous & Aimée van Zelm

 

 

 

 

 

 

 

Oresteia: wraak is belangrijk

Wij zijn met de klas (4VWO) naar de theatervoorstelling ‘Oresteia’ geweest. Dit was voor het vak CKV. De voorstelling werd opgevoerd door de theatergroep NNT. NNT staat voor het ‘noord Nederlands theater’. De groep bestaat al 25 jaar en is nu onder leiding van Ola Mafaalani. Wij zijn met een groep met de trein naar Amsterdam gegaan en toen gingen we lopen naar de Stadsschouwburg. De Stadsschouwburg vind ik zelf erg mooi en indrukwekkend. Dit komt vooral door de mooie ballonnen en de grote ruimte. Het belangrijkste onderwerp in dit stuk is wraak, dit is ook een duidelijk motief. De wraak wordt geuit in het feit dat wanneer iemand boos is op een ander hij of zij vermoord word.


Het verhaal speelt zich af ongeveer rond 1200 voor Christus. Een wachter zit op het dak van het paleis van Agamemnon, hij ziet het vuursignaal wat betekend dat de oorlog in Troje voorbij is. De wachter gaat het nieuws aan Klytaimnestra vertellen, zij is de koningin van Argos. Agamemnon is de koning van Argos. Terwijl hij aan het vechten was in de oorlog, was Klytaimnestra de baas. Zij heerste samen met haar minnaar, Aigistheus. Klytaimnestra doet alsof ze blij is, ze is namelijk nog steeds boos over het feit dat Agamemnon haar dochter heeft vermoord als offer. Wanneer Agamemnon aankomt per boot, vermoord Klytaimnestra hem. Dit doet ze omdat ze hem net kan vergeven dat hij haar dochter heeft geofferd, dit is dus een duidelijk motief namelijk wraak. Nu nemen Klytaimnestra en haar minnaar Aigistheus officieel de macht over. 7 jaar gaan voorbij en dan komt Orestes terug in Argos. Orestes is de zoon van Agamemnon en Klytaimnestra. Elektra is de zus van Orestes. Zij gaat naar Orestes en verteld dat Klytaimnestra hun vader heeft vermoord. Orestes is niet blij en gaat naar Klytaimnestra en Aigistheus. Vervolgens vermoord hij ze allebei. De wraakgodinnen zijn woedend en veroordelen Orestes. Ze vinden dat hij dood moet. Een god, genaamd Apollo, schiet Orestes te hulp. Orestes had hem gevraagd om vergiffenis, Apollo gaat hem helpen om niet ter dood te worden veroordeeld. Voor de veroordeling moet Orestes naar de rechtbank. Orestes wordt vrijgesproken. De furiën zijn de halve godinnen van de hel. Zij zijn ook wel het volk. Uiteindelijk weet Athene de Furiën te verzoenen door hen een altaar in de stad Athene te beloven. Ze heten vanaf dat moment “Eumeniden”. De eindeloze keten van wraak op wraak is ten einde.


In het stuk wordt er veel gezongen, dit doen ze om de spanning op te bouwen. De kleding die de personen droegen vond ik minder toepasselijk, maar ik snap de keuze wel. Het is namelijk een oud verhaal met een moderne twist. Aan het einde van het stuk is dit goed te merken, het volk verandert namelijk van heel stil en verlegen naar een soort rockband. Dit doen ze om te vieren dat ze vrij zijn. Door de moderne twist in het verhaal denk ik dat het doel van deze voorstelling was om het publiek te amuseren. Ook wilden ze graag iets moois laten zien, esthetisch doel. Dit deden ze erg goed door de muziek. Het decor paste goed bij het stuk. Je kon goed begrijpen wat het volk was, door de bepaalde kleren en de bepaalde danspassen op de muziek. De goden kon je herkennen doordat ze op een verhoging zaten, als het ware in de lucht met witte kleding.


In mijn beleving was dit een apart toneelstuk. Ik wist waar het stuk over ging, doordat ik samen met een groepje er een strip van moest maken. Dit was duidelijk in mijn voordeel, omdat het stuk eigenlijk wel moeilijk te volgen is. Wat ik interessant vind aan dit stuk is dat uiteindelijk het volk Orestes wel vergeeft, terwijl hij Klytaimnestra en Aigistheus wel vermoord. Wat ik ook leuk vind is dat er een moderne draai in zit, dit wordt versterkt doordat de karakters andere namen hebben in het stuk. Klytaimnestra is bijvoorbeeld Klyt geworden. Al met al vind ik dit stuk niet zo geschikt voor mijn leeftijd maar voor een iets oudere leeftijdsgroep zou ik het stuk wel kunnen waarderen.

 

Gedicht 4 en 5 mei

Vrijheid

Freedom, Freiheit, Liberté,

Allemaal betekenen ze hetzelfde,

Vrijheid,

Een woord dat nu vanzelfsprekend is,

Was het vroeger niet,

Vrijheid,

De tuin die nu aan het stralen is,

Met de vrolijke zon,

En de mooie kleuren,

Een tuin met een grijze geschiedenis,

Een verschrikkelijk verleden,

Waar een geschiedenis ligt begraven

De Engelenmaker (Stefan Brijs)

Algemene informatie

Dit is het boekverslag over ‘De Engelenmaker’ gemaakt door Eva Metz, Paulien Lous en Aimée van Zelm. ‘De Engelenmaker’ is geschreven door Stefan Brijs. Stefan Brijs is geboren op 29 december 1969. In 1990 begon hij als onderwijzer aan een middelbare school. In 1997 is Stefan Brijs begonnen met schrijven en in 1999 schrijft hij romans en recensies. Bekende werken van hem zijn: De verwording, Kruistochten, De vergeethoek, Villa Keetje Tippel, Twee levens, De engelenmaker, Korrels in Gods grote zandbak en Post voor mevrouw Bromley. Stefan Brijs is nu nog bezig met andere projecten. Belangrijke thema’s uit het boek zijn het christelijke geloof, goed en kwaad ende wetenschap.

Vragen

1. Victor Hoppe heeft nogal wat afwijkingen: “God heeft bij hem nog wat fouten laten zitten.” Naast een hazenlip heeft hij ook het syndroom van Asperger.
   1. Zijn hazenlip werkt zeker in zijn jeugd belemmerend. Zijn moeder wil hem niet omdat hij dit heeft. (Tevens moet hij naar een gesticht. Dit was helemaal niet nodig omdat hij zelfs heel erg slim was, maar ze geloofden dat de duivel in hem zat).
   2. Het effect hiervan is dat hij heel erg slim is hierdoor maar dat hij sociaal niet zo sterk is. Hij wordt door zijn moeder in een gesticht geplaatst omdat zij gelooft dat hij is bezeten van de duivel. Hier wordt hij als een imbeciel bestempeld omdat het heel erg lang duurt voordat hij zijn eerste woorden zegt. Door het doorbrengen in het gesticht creëert hij een eigen beeld van het geloof (hij kon al vroeg de Bijbel lezen). Dit wordt niet geaccepteerd. Door alle tegenslagen past zijn persoonlijkheid zich niet tot slecht aan maar hij redt het uiteindelijk toch tot het Gymnasium waar hij geneeskunde gaat studeren.
2. Het Aspergersyndroom heeft ook effect op Victor's onderscheidingsvermogen van goed en kwaad.
   1. Het syndroom van Asperge is een ontwikkelingsstoornis. Vaak kun je deze herkennen door sociale beperkingen en je merkt dat deze mensen geen interesse hebben in anderen. Ook hebben ze vaak moeite om te gaan met emoties en ze missen inlevingsvermogen: het is een vorm van autisme. Victor heeft dit syndroom. Vanwege dit syndroom kan hij niet goed zien en voelen wat goed is en wat slecht is, want dat snappen ze niet. Hiervoor heb je namelijk inlevingsvermogen nodig. Het effect hiervan is, is dat hij dingen doet bij mensen die eigenlijk niet mogen en naar onze mening bijna onmenselijk zijn (wat het gevolg is van geen emoties herkennen en geen inlevingsvermogen hebben)
   2. Toen Victor op zijn vijfde uit huis werd gezet en naar een klooster voor debielen en idioten werd gebracht, ontmoette hij zuster Marthe. Zuster Marthe had niet het idee dat hij een debiel en een idioot was. Integendeel, zuster Marthe had wel een medegevoel met Victor. De invloed van zuster Marthe is best groot. Wat te lezen is in het boek, is dat zij is degene was die hem leerde lezen, schrijven en tekenen. Zo komt ze er ook onder andere achter dat hij best heel slim is.
3. Van invloed is ook de wijze waarop de broederschool in Eupen Victors Godsbeeld heeft gevormd, of beter gezegd, vervormd. (blz. 245).
   1. In het boek staat letterlijk “God geeft en God neemt, Victor. Onthoud dat.” Wanneer je iets fout had gedaan, dan werd je gestraft door God. God gaf weliswaar leven, maar veroorzaakte ook natuurrampen die levens kostte en steden vernielde. Victor vond dat alles wat God gaf, God net zoveel weer wegnam.
   2. de vader van Isaak is Gunther Weber, degene die is omgekomen is nadat hij werd overreden door een lijnbus. Door de broeders kan Victor minder goed onderscheid maken tussen wat goed is en wat fout is. Victor ziet alles in zwart-wit en kan het grijze niet zien. Hij ziet dus alleen of goed of kwaad, daardoor ziet hij alleen dat God straft.
4. Jezus, de Zoon, vertegenwoordigt voor Victor het goede en God, de Vader, het kwade. Victor trekt deze conclusie uit tweeërlei ervaringen.
   1. 1. In het klooster leert hij dat God slecht is
      2. Zijn vader. De vader van Victor was zijn schepper. Hij deed kwaad, net als god. Uiteindelijk heeft zijn vader hem ook nog eens in de steek gelaten, net als wat God deed met Jezus.
   2. 1. De vader van Isaak Weber is Gunther Weber, die is omgekomen nadat hij was overreden door een lijnbus.
5. Victor bijt zich vast in zijn voornemen “leven te maken”. Gedreven door een enorme ambitie, experimenteerlust en gevoed door het goede te willen doen, zet hij zich aan het klonen. Eerst de muizen, daarna de mens, hijzelf en drie evenbeelden. Maar de pot verwijt de ketel dat hij zwart ziet: Victor maakt een fout.
   1. Wetenschappers en ethici hebben ingeprent dat klonen niet menselijk, maar Victor denkt anders. Hij gaat toch klonen. De gevolgen zijn niet al te best, een grote fout.
   2. Victors persoonlijkheid zorgt ervoor dat zijn idee alleen maar wordt versterkt. Hij ziet de fouten er niet van in en hij denkt dat hij het wel allemaal even doet. Deze reactie van Victor is gekoppeld met het syndroom van Asperger. Hij doet het gewoon want hij heeft geen idee van wat voor gevolgen het kan hebben en medeleven en inlevingsvermogen heeft hij al helemaal niet. Hij vindt het alleen maar gek waarom wetenschappers zo denken, want volgens hem kan er niks misgaan.

Recensieopdracht (de recensie van de Volkskrant)

1. Ten eerste vind de recensente Clara Strijbosch het een boek is dat vol met religie zit. Dit komt onder andere door het feit dat de hoofdpersoon opgroeit in een gesticht en de Bijbel uit zijn hoofd kent. Ze was naar onze mening positief over het boek, dit maken we op uit een positieve zin waarin ze zegt dat het Stefan Brijs is gelukt om een roman te schrijven over het klonen van echte levende wezens. Verder vind ze dat het boek afwisselend door de gebeurtenissen.
2. Zij ondersteunt haar standpunten met bijvoorbeeld door te zeggen dat het boek verschillende gebeurtenissen heeft, waardoor het een spannende roman wordt. “Het is Stefan Brijs in De engelenmaker gelukt: een spannende roman schrijven over de gevaarlijke en aanlokkelijke mogelijkheden van het scheppen van leven”.
3. Wat wij bijvoorbeeld heel erg interessant vonden was het deel van het klonen, waar de recensente niet zo veel over zegt. Wat wel overeenkwam was dat we het een goede roman vonden die zeker wel een bepaalde spanning had.

Keuzeopdrachten

Keuzeopdracht 1

1. Een “gothic novel” is een verhaal waarbij horror, mysterie en soms ook romantiek met elkaar worden “vermengd”. Wat dit boek volgens ons een “gothic novel” maakt, is op de manier waarop verschillende gebeurtenissen worden beschreven. Meestal is er in een horrorfilm ook wel een psychopaat, of in ieder geval iemand die niet helemaal in orde is, aanwezig. Iemand, die net als Victor, dingen zich inbeeldt, aparte dingen geloofd en die taken probeert te verwezenlijken die voor onze wereld onmogelijk zijn.
   Als Victor geen syndroom van Asperger had, was het namelijk ook al een stuk minder spannend. Door zijn onverwachte gedrag en zijn manier van denken wordt er een speciale spanning gecreëerd die er anders niet was.

1. Dit boek kun je onderschikken bij het genre horror, maar trouwe horror lezers zullen dit niet heel erg spannend meer vinden. Anderzijds, dit boek geeft een goed beeld van het doen en laten van Victor. Zijn standpunt over god staat vast en hij probeert de “natuur te beheersen” door te gaan klonen. Echter, dit werkt eigenlijk in zijn tegendeel want het was niet gelukt.

Keuzeopdracht 2

1. Een goede titel moet aan de volgende eisen voldoen:

1. Het moet de aandacht van de lezer trekken. Het moet belangstelling trekken, zodat mensen de tekst gaan lezen. Het is namelijk bewezen dat maar 2 op de 10 mensen nadat ze de titel hebben gelezen ook daadwerkelijk de tekst gaan lezen.
2. De titel moet kort en duidelijk zijn.
3. De titel moet opvallen en uniek zijn.

1. De vier titels zijn:
   1. 3 identieke zonen.
   2. Goed en Kwaad.
   3. Strijd tegen god.
   4. Schepping naar nieuw leven.
2. Deze titels passen goed bij het boek omdat:
   1. deze titel past goed bij het boek, omdat dokter Hoppe 3 identieke zonen maakt die hij vernoemt naar de 3 aartsengelen, genaamd Michael, Gabriël en Rafaël. De titel is kort en duidelijk, je kunt er uit opmaken dat het gaat om klonen door het woord ‘identiek’. Hierdoor is de titel ook duidelijk en uniek.
   2. Dit is een goede titel omdat het een belangrijk thema is in het boek. Victor dacht erg zwart-wit, het was of fout of goed, er zat geen middenweg tussen. Sommige mensen dachten dat het de duivel was. Deze titel trekt de aandacht van de lezer, omdat het de lezer laat nadenken wat goed en fout is.
   3. Een belangrijk thema uit het boek is het christelijke geloof, daarom past deze titel ook goed bij het boek. Victor Hoppe maakt 3 identieke personen en dit is tegen het christelijke geloof. bij deze titel moet je iets meer nadenken, maar hij blijft kort en krachtig.
   4. Dit is een goede titel omdat er duidelijk word dat er een nieuw leven word gemaakt, ook al zijn dit 3 dezelfde personen die zijn gemaakt. Deze titel brengt belangstelling, omdat je erover moet nadenken.

Keuzeopdracht 3

1. 2 gedichten die passen bij het boek ‘De Engelenmaker’.
   1. gedicht 1:

Kiezen tussen goed en kwaad

 

Een keus tussen goed een kwaad

Tussen licht en donker

Aan wie is het

Deze keus te maken…?

 

Kies je voor jezelf

Kies je voor een ander

Kies je, voor het licht

Of kies je voor het kwaad

 

Het lot zal over jou beslissen

Maar keuzes maken moet jij doen

Het is aan jou deze keus te maken

Kiezen tussen goed en kwaad…

 

- schaapii -

1. gedicht 2:

Een gekloond persoon telt voor twee

 

Eén persoon

met één gedachten,

kan twee zijn

na een tijdje wachten.

 

Eén persoon

Twee gedaantes

Een kloon

Twee gedaantes

Eén persoon

 

Wetenschap en de techniek,

laten de mens niet meer uniek.

 

- Marilène B. -

1. wat staat er in de gedichten?
   1. gedicht 1: Dit gedicht gaat over het kiezen tussen goed en kwaad. ‘Goed en kwaad’ is een belangrijk thema uit het boek. Er wordt in dit gedicht verteld dat een keuze maken tussen goed en kwaad niet alleen jijzelf betrekt maar ook de mensen om je heen. Er wordt duidelijk dat je niet altijd voor je zelf moet kiezen, dus dat je ook eens aan een ander denkt. Er wordt gesproken over dat het lot over jou zal beslissen. Het lot kan je zien als god, maar het blijft dat je zelf de keuze moet maken.
   2. gedicht 2: Dit gedicht gaat over klonen, wat erg belangrijk is in dit boek omdat Victor Hoppe 3 identieke zonen maakt, oftewel kloont. Met dit gedicht wordt duidelijk gemaakt dat ieder mens uniek is, maar wanneer iemand eenmaal is gekloond hij of zij eigenlijk zijn identiteit moet delen. Door de techniek wordt het steeds meer mogelijk om mensen na te doen. Wat er dus word gezegd aan het einde van het dicht is dat door de techniek de mens ook minder uniek word. Wat de schrijver waarschijnlijk duidelijk probeert te maken is dat iedereen uniek is en dat moet ook zo blijven, want als mensen te veel op elkaar gaan lijken word het alleen maar saai.
2. waarom past dit gedicht bij het boek?
   1. gedicht 1: Een belangrijk thema uit het boek is ‘goed of kwaad’ en daar gaat dit gedicht helemaal over. Victor Hoppe ziet het goede en het kwade alleen in zwart-wit. Hij denkt na over God en hij komt tot de conclusie dat God slecht is en Jezus goed. God is slecht omdat hij dingen wegneemt en natuurrampen veroorzaakt. In het boek maakt Victor zelf de keuze om 3 identieke zonen te maken, wat uiteindelijk slecht afloopt. Zijn identieke zonen gaan dood door een fout in hun chromosomen, hij vermoordt de draagmoeder en uiteindelijk kruisigt hij zichzelf. Hij kiest dus voor het kwade ten koste van andere. Het lot had besloten. Kortom dit gedicht past goed bij het boek ‘De Engelenmaker’.
   2. gedicht 2: Een belangrijk thema uit dit boek is ‘de wetenschap’ en dit gedicht gaat over klonen met behulp van de wetenschap, tevens is het onderwerp van het boek ‘klonen’. In het boek is het helemaal niet goed gegaan met het klonen, dit komt ook terug in het gedicht. Namelijk wanneer de schrijver wil overbrengen dat iedereen uniek is en wanneer mensen gekloond worden het leven saai en moeilijk word. Kortom ook dit gedicht past goed bij het boek ‘De Engelenmaker’.

 

Dubbelspel (Arion, Frank Martinus)

Algemene informatie

Auteur: Arion, Frank Martinus

Jaar uitgave: 1973

Uitgeverij: De Bezige Bij

Plaats: Den Haag

Aantal pagina's: 393

Genre: psychologische roman

Thema’s: Curaçao, misdaad, vriendschap

Auteur

Frank Martinus Arion is op 17 december 1936 geboren op Curaçao. Toen hij 2 jaar oud was verhuisde hij naar Aruba omdat zijn vader daar een baan had. Later is hij samen met zijn zusje terug gegaan omdat zijn moeder en zijn andere zusje overleden waren bij een verkeerongeluk. Terug in curaçao is hij samen met zijn zusje opgevoed door zijn oma. Op zijn 18^e verhuisde hij naar Nederland.

Hij is een Nederlands-Antilliaanse schrijver, dichter en taalwetenschapper. Hierdoor promootte hij zijn eigen taal en eigen cultuur.

In 1957 gaf hij zijn eerste gedichtenbundel uit. In de jarenzestig is hij terug gegaan naar de Antillen, maar tien jaar later weer naar Nederland om zijn studie af te maken. In 1992 werd Arion geridderd, maar in 2008 gaf hij het lintje terug aan de Staat der Nederlanden omdat hij vond dat Nederland bezig was met 'rekolonisatie'.

Het boek dubbelspel dat uitkwam in 1973, is het beste boek van hem geworden. Dit was zijn eerste echte roman.

Recensie

Het boek dat de openbare bibliotheek weggaf ter gelegenheid van de actie Nederland Leest. Of deze keus nu zo gelukkig is… Het is een traag verhaal waarin langzamerhand de spanning wordt opgebouwd. Er spelen zich veel zaken onderhuids af. Voordat een beetje duidelijk wordt wélke zaken dat zijn ben je al een eind verder in het verhaal. Het is maar de vraag of mensen het geduld op kunnen brengen tot zover door te lezen. Persoonlijk vond ik het mooi, ik heb het met plezier gelezen waarschijnlijk ook omdat ik wel van 'trage' boeken hou.

Het hele verhaal speelt zich af op één dag, ogenschijnlijk draait het om een partij domino zoals de hoofdpersonages elke zondag doen. Het domino spelen is voor alle vier een verslaving. Ze kunnen niet zonder de zondagse partij onder de verkoelende tamarindeboom van Boeboe Fiel.

Maar het gaat niet alleen om het spel maar ook om de onderlinge verhoudingen.

De spelers zijn:

• De trotse Manchi Sanantonio, deurwaarder, met zijn mooie vrouw (die gestudeerd heeft) en het prachtige huis dat hij eigenhandig gebouwd heeft, bovenop een heuvel, zodat iedereen het kan zien liggen.
• Boeboe Fiel, taxichauffeur, die onderaan de heuvel woont, in een rommelig krakkemikkig huis met vrouw en zeven nog thuiswonende kinderen. De man die het niet zo nauw neemt met trouw zijn aan zijn vrouw Nora. De man die zijn geld aan drank opmaakt waardoor Nora zich in allerlei bochten moet wringen om aan eten, kleding en dergelijke te komen. Zij moet zichzelf af en toe zelfs verkopen om toch aan de noodzakelijke spullen te komen. Vaak gaat zij dan naar Chamon Nicholas de derde dominospeler die graag met haar vrijt. Hij bezit enkele kleine woningen waar de overige dominospelers geen weet van hebben (behalve Nora). Chamon is de enige niet Curaçaoenaar maar woont er al vijfentwintig jaar. Toch wordt hem dat af en toe nog onder de neus gewreven. En dan is er nog Janchi Pau, die een zeer innige relatie heeft met Solema, Manchi's vrouw.

Het lijkt bijna een soap maar langzamerhand wordt uit de doeken gedaan waarom alles is zoals het is.

De dag begint al vreemd voor iedereen.

Boeboe Fiel wordt met een enorme kater wakker terwijl hij de vorige avond absoluut niet van plan was te gaan drinken. Na een klant naar de hoerenbuurt te hebben gebracht vroeg deze om op hem te wachten. Dromend van het geld dat hij daarmee zou verdienen deed hij dat. Zijn zoon had schoenen nodig, zonder schoenen kon hij niet naar school en de jongen kon goed leren, was de belofte van de familie. Maar de taxiklant had lang werk en bleef maar weg. Een prostituee koos Boeboe als de man waarmee ze haar verjaardag wilde vieren en Boeboe had de avond van zijn leven. Hij werd wakker met een kater maar kon de avond niet uit zijn hoofd zetten… deze vrouw had een gevoelige snaar bij hem geraakt.

Zijn vrouw daarentegen zat erg verlegen om geld, ze heeft Boeboes zakken nagezocht en vond geen geld. Haar zoon móest schoenen hebben en haar hoop was gevestigd op Chamon.. hopelijk kon ze onder het dominospel zijn aandacht trekken.

Janchi Pau is in gedachte bij Solema, die elke zondagochtend naar hem toekomt. Zij is de vrouw voor hem, zij stimuleert hem, ze levert ideeën waar hij wat mee kan. Hij zou zijn huis afbouwen zodat zij met haar twee kinderen bij hem kon komen wonen. Hij wist hoe zij elke keer weer vernederd werd door Manchi. En Manchi… droomt ervan om rechter te worden, zich nog meer boven de mede dominospelers te verheffen. Hij wil eigenlijk vertellen dat hij zijn vrouw betrapt heeft met een rechter, tijden geleden… (Janchi weet dat) Maar hij wil geen gezichtsverlies lijden en al helemaal niet vertellen hoe hij haar aantrof.. op de grond! Dát is voor hem erger dan dat zijn vrouw vreemd ging. Het feit dat zij als een, in zijn ogen, goedkope hoer op de grond lag is een vernedering. Hij met zijn huis met acht kamers… en zijn vrouw ligt buiten op de grond! Vanaf die tijd vernedert hij haar, waarom zijn vrouw het deed wil hij niet weten.

En dan begint het dominospel…

Aanvankelijk laat het zich aanzien als een gewone partij, in een lome sfeer gespeeld. Maar Boeboe speelt slecht evenals Manchi. Chamon en Janchi hebben gouden stenen die dag, ze voelen elkaar perfect aan en winnen de ene na andere partij… Dit zet alle zaken op scherp. De enige bindende factor tussen de heren is het spel, ze zijn geen vrienden van elkaar. De mannen spreken zich scherper tegen elkaar uit, moeten keuzes maken voor of tegen wie zij zijn. Met welke spelers ze meegaan in hun opmerkingen en welke niet zonder zichzelf te verraden.

De sfeer wordt broeierig, de spanning stijgt… Ondertussen speelt zich bij de vrouwen Nora en Solema ook het een en ander af en langzamerhand voert alles tot een climax die onherroepelijk ieders leven zal veranderen.

Van elke personage krijg je te lezen wat er in hen omgaat, waarom zij dingen zeggen, dingen erger maken of afzwakken… Dat vond ik persoonlijk het mooie van het verhaal. Het knappe is dat je van ieder personage kan begrijpen waarom hij of zij zo handelt. Er wordt geen oordeel geveld, er worden alleen maar visies getoond, de heersende sfeer op Curaçao, de leefwijze, de politiek, de invloed van Nederland op het leven in Curaçao, het waarom van handelen of niet handelen van de Curaçaoenaars.

Erg knap om dit allemaal weer te kunnen geven in deze vorm.

Frank Marinus Arion, Dubbelspel. Dit boek kreeg men gratis bij de Openbare bibliotheken

Samenvatting

In het dorpje Wokota (een buitenwijk van Willemstad) op het eiland Curaçao spelen vier mannen een potje domino. De vier vrienden Boeboe Fiel, Manchi Sanantonio, Chamon Nicholas en Janchi Pau komen hiervoor iedere zondag bij elkaar op het erf van taxichauffeur Boeboe Fiel.

 Boeboe heeft zijn geld verloren met een kaartspel en de nacht doorgebracht met de hoer Micha in Campo Alegre. Hij wordt waarschijnlijk gekozen tot voorzitter van de Curaçaose Vakbond van Taxichauffeurs omdat hij heeft voorkomen dat bussen de taxiritten op het eiland over zouden nemen. Door het geldverlies kan Boeboe's vrouw Nora geen nieuwe schoenen kopen voor hun zoontje Ostrik. Ze heeft al tien gulden gekregen van de doodgraver, Diego, maar ze komt nu nog vijf gulden tekort. Nora zal nu het geld van Chamon, waar zij een verhouding mee heeft, moeten lenen.

 Manchi, een vijftigjarige neger en deurwaarder van beroep, wil graag toetreden tot de loge van Vrijmetselaars. Dit betekent wel dat hij de traditionele dominospelletjes met zijn vrienden op moet geven. Op een zondag in november komen de vrienden wederom bij elkaar voor het dominospel. Om de score bij te houden worden de punten geteld in damesschoenen. Degene die het eerste tien punten heeft en meer dan vijf punten voorligt op de tegenpartij, geeft de verliezers een paar schoenen. Eigenlijk stamt dit gebruik uit de slaventijd, maar voor de grap wordt dit gebruik vandaag letterlijk uitgevoerd. Voor dit doel verft Manchi tien paar schoenen van zijn vrouw, Solema, zwart. Al vier jaar lang herinnert hij zijn vrouw aan haar overspel met een jonge rechter. Manchi betrapte hen en eiste dat de rechter vijf gulden aan hem betaalde; het gebruikelijke loon van een inlandse hoer. Daarna moet Solema hem elke dag vijf gulden betalen. Manchi is eigenlijk wel trots op zijn vrouw maar op deze manier probeert hij haar toch klein te houden. Solema is sinds enkele weken verliefd op de visser Janchi en na een vrijpartij vraagt hij of ze bij hem wil intrekken. Solema krijgt mede hierdoor haar zelfrespect weer terug.

 De twee duo's Manchi/Boeboe en Janchi/Chamon zijn goed tegen elkaar opgewassen. Echter deze keer is Boeboe nog erg vermoeid van zijn nachtelijke avontuurtje. Hierdoor winnen Chamon en Janchi ronde na ronde. Eén ronde wordt zelfs gewonnen met vier dubbelspelen! Dit is een absoluut wereldrecord. Gedurende het spel wordt vooral gepraat over vrouwen en politiek. Janchi heeft er geen vertrouwen in dat er ooit een zwarte een belangrijke positie zal bekleden op het eiland. Boeboe ontgaat intussen niets van het opmerkelijke gedrag van zijn vrouw. Nora probeert steeds de aandacht van Chamon te trekken. Chamon heeft echter besloten om zijn relatie met Nora stop te zetten, omdat hij bang is dat Boeboe erachter zal komen. Chamon en Janchi gaan steeds beter en sneller spelen. Boeboe en Manchi moeten accepteren dat hun schoenenbezit groeit zonder zelf ook maar één ronde te winnen. Boeboe verdenkt de tegenpartij van verraad, omdat ze ook geen rum meer willen drinken. Intussen besluit Nora dat ze de vijf gulden aan Solema zal vragen. Solema neemt op haar beurt het besluit om bij Janchi in te trekken. Als Nora naar het huis van Solema vertrekt, beseft Boeboe opeens dat hij zijn vrouw niet kan missen. Solema geeft Nora de vijf gulden, die ze eerder die dag verzuimd had aan haar man te geven. Als Nora terug komt schrikt ze van de enorme toeloop bij het dominospel. Er is zelfs een verslaggever van de radio die bericht over de vier dubbelspelen. Nora deelt weer rum rond onder de belangstellenden. Helaas is er te weinig en is ze genoodzaakt Ostrik naar de kruidenier te sturen om van zijn schoenengeld meer rum te gaan halen. Het dominospel eindigt uiteindelijk in tien-nul.

 Nora krijgt eindelijk de kans om, op het toilet in het washok, Chamon te spreken. Door de aanschaf van de rum, heeft ze weer geld nodig. Chamon weigert haar geld te lenen. Boeboe luistert het betreffende gesprek af en windt zich op over de manier waarop Chamon zijn vrouw laat vallen. Boeboe gaat in zijn opwinding Chamon met een krik te lijf. Uit zelfverdediging steekt Chamon hem vervolgens met een mes in de borst. Boeboe is hierdoor op slag dood. Manchi vindt intussen thuis de afscheidsbrief van Solema. De dubbele nederlaag, bij het dominospel en het bedrog van zijn vrouw, is de aanleiding tot zijn zelfmoord. Hij schiet zich, zittende aan zijn piano, met een kogel door het hoofd.

 In het laatste hoofdstuk duikt plotseling een ik-verteller op. Deze ik-verteller meldt dat hij, in opdracht van de rechtbank, de aanloop naar de gewelddadige moord op Boeboe moet onderzoeken. Daarnaast vertelt de ik-veteller dat Janchi en Solema samen een aantal coöperatieve bedrijven hebben opgezet.

Mijn mening

In dit boek word veel informatie verteld over de Curaçaose cultuur. Wat ik ik prettig aan dit boek vind is dat het boek een gesloten einde heeft. (één persoon leeft nog een goed leven, een ander zit in de gevangenis en twee zijn er dood.)

Wat ik minder prettig aan dit boek vind is dat het niet echt duidelijk wat nou belangrijk voor het verhaal is en wat niet. Het was daardoor ook onvoorspelbaar. Alles kwam heel erg onverwacht. dat maakte het ook wel weer spannend.

Ik vind dit boek eigelijk ook best wel apart en daardoor ook wel weer erg origineel. Het boek is wel goed te lezen, het heeft niet extreem moeilijke woorden.

Al met al vind ik dit boek zeker een aanrader.

Extra opdracht

Opdracht 1

2. Geef een omschrijving van het begrip ‘empathisch vermogen’.

                Empatisch vermogen is het aanvoelen  in andere en het inleven in gebeurtenissen. Empathie betekend namelijk inlevingsvermogen.

Opdracht 2

	Stelling	Klopt het?	Want in de tekst staat dat…
1	Door het lezen van verhalen kunnen mensen zich beter inleven in anderen.	Ja	Door het lezen van romans en poëzie kunnen mensen zich beter inleven in anderen.
2	Door het lezen van gedichten kunnen mensen zich beter inleven in anderen.	Ja	Door het lezen van romans en poëzie kunnen mensen zich beter inleven in anderen.
3	Dat mensen zich beter in anderen kunnen inleven, kun je zien aan hun gezicht.	Nee	Mensen die literaire fictie lazen scoorde het hoogst bij tests op gezichtsuitdrukkingen doordat literaire fictie gelaagde karakters beschrijft.
4	De proefpersonen kregen willekeurige teksten te lezen.	Nee	Dit is het eerste onderzoek dat een direct causaal verband tussen literatuur en empathisch vermogen aantoont
5	In literaire fictie komen mensen met een meer ingewikkeld karakter voor.	Ja	De onderzoekers denken dat dit komt doordat literaire fictie gelaagde karakters beschrijft
6	In literaire fictie gedragen de personen zich onvoorspelbaar.	Ja	Bij populaire fictie is dit volgens de onderzoekers minder het geval, omdat de hoofdpersonen zich een stuk voorspelbaarder gedragen.
7	Het was al bekend dat lezers van literatuur een groter empathisch vermogen hadden.	Nee	Dit is het eerste onderzoek dat een direct causaal verband tussen literatuur en empathisch vermogen aantoont
8	Dit Amerikaanse onderzoek vertelt niets nieuws.	Nee	Dit is het eerste onderzoek dat een direct causaal verband tussen literatuur en empathisch vermogen aantoont
9	Het is zeker dat empathische mensen meer literatuur lezen.	Nee	’ Hierbij bleef echter onduidelijk of dit door de boeken zelf kwam, of doordat empathische mensen simpelweg meer literatuur lezen.
10	Het is hard nodig dat de waarde van literatuur wordt aangetoond.	Ja	De wetenschappers hopen met dit onderzoek de educatieve en maatschappelijke waarde van literatuuronderwijs aan te tonen. Dit vinden zij hard nodig
11	Een blijvend effect van het lezen van literatuur is niet aangetoond.	Ja	het is onduidelijk of de lezers na 1 week of een maand nog steeds het blijvende effect van meer empathisch vermogen hebben.
12	Alleen literatuur vergroot het empathische vermogen van de mens.	Nee	maar plaatst toch enkele kanttekeningen.
13	De beschrijving van de gelaagde karakters is het kenmerk van literatuur dat de empathische vermogens versterkt.	Nee	Ook blijft het raadselachtig welke specifieke eigenschappen van literatuur het inlevingsvermogen stimuleren.

 

Opdracht 4

Beste directie van het Vechtstede College,

Ik ben Aimée van Zelm. Ik ben 15 jaar oud en zit in klas 4 vwo. Ik vind dat er bij ons op school te weinig word gedaan aan de culturele uitingen, zoals muziek, film en theater.

Wij moeten op school wel boeken lezen, maar ook daar mogen wij niet vrij zijn in wat we lezen. Zelf ben ik niet zo’n grote lezer, ik doe veel liever iets met muziek.

Muziek, films en theater voorstellingen komen uit heel de wereld. Het is belangrijk om veel van de culturen in de wereld te weten. Door muziek te luisteren of films te kijken, leer je dit op een leuke manier. Een boek lezen is ook leuk maar afwisseling is belangrijk.

De effecten van de literatuur zijn hetzelfde als die van culturele uitingen. Literaire schrijvers willen vaak een doel bereiken, bijvoorbeeld hun lezers en kijkers bewust maken, ze overtuigen, of aanzetten tot actie. Dit willen componisten, toneelschrijvers en filmmakers ook. Door culturele uitingen inclusief literatuur verbreed je je empatisch vermogen.

Niet alleen ik denk hier zo over, maar ook medeleerlingen uit mijn klas.

Mijn verzoek is om meer aandacht te geven aan culturele uitingen en iets minder aan literatuur. Dit kan bijvoorbeeld al om niet alleen in de onderbouw muziek te geven maar ook in de bovenbouw. Veel mensen vinden muziek, film en theater leuk, alleen moeten dit nog ontdekken.

Met vriendelijke groet,

Aimée van Zelm

Leerling van het Vechtstede College.

Bron

• https://d7f42ecb050fac2b7349-5d7df79316eba3afaa211a68ae563989.ssl.cf3.rackcdn.com/documents/0502bebd6cfd955cd3b31682fdb2f833/ce/030b80846b11e39f16e7808841d3fc/2013_12_aot_lesbrief_havo-vwo_empathie.pdf
• http://www.boekverslag.nl/Verslag/Dubbelspel/
• http://www.literairnederland.nl/2007/01/15/3143/
• http://nl.wikipedia.org/wiki/Frank_Martinus_Arion